Shloka 29

Adhyaya 18 — Arjuna Declines the Throne; Garga Directs Him to Dattatreya; The Gods Defeat the Daityas through Dattatreya’s Vision and the Movement of Lakshmi

Sanskrit

देवा ऊचुः

अनघस्त्वं जगन्नाथ न लेपस्तव विद्यते ।

विद्याक्षालनशुद्धान्तर्निविष्टज्ञानदीधिते ॥

Transliteration

devā ūcuḥ

anaghas tvaṃ jagannātha na lepas tava vidyate |

vidyākṣālana-śuddhāntar-niviṣṭa-jñāna-dīdhite ||

Translation

Chư thiên nói: “Ôi bậc vô tội, Chúa tể của thế gian, không một vết nhơ nào bám vào ngài. Nội thể của ngài được thanh tịnh bởi năng lực tẩy rửa của tri thức, và ánh quang của minh tuệ an trụ trong ngài.”

Word by Word

• देवाः: the gods
• देवाः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• ऊचुः: said
• ऊचुः: क्रिया (Kriyā/Verb)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• अनघः: sinless
• अनघः: सम्बोधन-विशेषण (Vocative-qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अनघ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• जगन्नाथ: O lord of the world
• जगन्नाथ: सम्बोधन (Sambodhana/Address)
• Type: Noun
• Root: जगत् + नाथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (जगतः नाथः)

• न: not
• न: निषेध (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय

• लेपः: taint/defilement
• लेपः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: लेप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• तव: of you/your
• तव: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• विद्यते: exists
• विद्यते: क्रिया (Kriyā/Verb)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद (विद्यते = exists)

• विद्या-क्षालन-शुद्ध-अन्तः-निविष्ट-ज्ञान-दीधिते: O one whose inner being is purified by the cleansing of knowledge, whose knowledge is firmly established and radiant
• विद्या-क्षालन-शुद्ध-अन्तः-निविष्ट-ज्ञान-दीधिते: सम्बोधन (Sambodhana/Address)
• Type: Noun
• Root: विद्या + क्षालन + शुद्ध + अन्तः + निविष्ट (कृदन्त; √विश् क्त) + ज्ञान + दीधिति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमास (अन्तः शुद्धः विद्याक्षालनेन; अन्तः निविष्टं ज्ञानं यस्य; ज्ञानस्य दीधितिः/दीप्तिः)

Speakers

• Devas → Dattātreya

Verse Rasa

{ "primaryRasa": "bhakti", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Primary Deities

• Devas (collective)
• Dattātreya

Key Themes

• Jñāna as purifier
• Non-taint of the realized
• Inner vs. outer purity
• Authority of saints

FAQs

What is the philosophical or ethical takeaway?

Ethically, it warns against judging sanctity by externals. Philosophically, it asserts that knowledge (vidyā/jñāna) burns or washes away impurity; the knower is not ‘smeared’ by contact the way an untrained mind is.

How does this fit the Pancalakṣaṇa (5 characteristics)?

Didactic Ākhyāna reinforcing dharma and the supremacy of jñāna; not a cosmological (sarga/pratisarga) or genealogical (vaṃśa) unit.

What is the esoteric significance?

‘Lepa’ is subtle karmic adhesion. The verse implies that when awareness is established in wisdom, karmic ‘stickiness’ does not adhere—an Upaniṣadic-style teaching expressed in Purāṇic narrative form.