Mahabharata — Virata Parva, Shloka 17
Virāṭa-parva Adhyāya 33 — Kuru Cattle-Raid and Matsya Mobilization (भूमिंजय-प्रेरणा)
वैशम्पायन उवाच त॑ मत्तमिव मातजुूं वीक्षमाणं वनस्पतिम् । अब्रवीद् भ्रातरं वीरं धर्मराजो युधिषछ्िर:
vaiśampāyana uvāca | taṁ mattam iva mātaṅgaṁ vīkṣamāṇaṁ vanaspatim | abravīd bhrātaraṁ vīraṁ dharmarājo yudhiṣṭhiraḥ ||
Vaiśampāyana nói: “Tâu Đại vương, nói xong, Bhīmasena vẫn chăm chăm nhìn cây ấy như một voi chúa say men. Bấy giờ, Dharmarāja Yudhiṣṭhira liền lên tiếng với người em anh hùng của mình—nhắc đến sự tiết chế và phán đoán đúng đắn trong khoảnh khắc căng thẳng ấy.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical pivot from impulsive force to dharmic restraint: Bhīma’s fierce, almost uncontrolled readiness is met by Yudhiṣṭhira’s role as Dharmarāja, who intervenes through counsel so that action aligns with prudence and righteousness.
After speaking, Bhīma keeps glaring at a particular tree with the intensity of a maddened elephant. Observing this charged posture, Yudhiṣṭhira turns to address his brave brother, preparing to guide or moderate the next step in the unfolding situation.