Virāṭa-parva Adhyāya 13 — Kīcaka’s Proposition and Draupadī’s Dharmic Refusal
उभौ परमसंद्ृष्टी मत्ताविव महागजौ | कृतप्रतिकृतैश्षित्रैर्बाहुभिश्व सुसड्कटै: । संनिपातावधूतैश्न प्रमाथोन््मथनैस्तथाः
ubhau paramasaṃdṛṣṭī mattāv iva mahāgajau | kṛtapratikṛtaiś citrair bāhubhiś ca susaṅkaṭaiḥ || saṃnipātāvadhūtaiś ca pramāthonmathanais tathā ||
Vaiśampāyana nói: Hai đấu thủ, ngang tài ngang chí, lao vào nhau như hai voi chúa say men. Với cánh tay mạnh mẽ khóa chặt, họ liên tiếp đổi thế, phản kẹp và bẻ gỡ—mỗi người lập tức phá được thế giữ của đối phương. Họ nắm chặt tay nhau, ghì ép cho đối phương bất lực, ra đòn theo những lối lạ, quấn siết ngực kề ngực rồi lại xô bật ra. Có lúc một người quật ngã kẻ kia và nghiến ép xuống đất; có lúc người ở dưới bật dậy, hất văng đối thủ, hoặc đứng lên trong khi vẫn gánh lấy thân người kia, dùng sức thân mình mà đè nghiền, xoáy vặn tứ chi. Cảnh ấy không chỉ là cơn giận dữ, mà còn là sự bền gan có kỷ luật và ý chí lấy sức đáp sức trong cuộc so tài của những kẻ ngang hàng.
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights disciplined endurance and parity in contest: strength is shown not only by striking but by composure, quick countering, and resilience. Ethically, it portrays controlled prowess—answering force with measured skill rather than uncontrolled cruelty.
Two evenly matched fighters grapple intensely like rutting elephants—locking arms, reversing holds, throwing, pushing apart, and crushing in close combat—each immediately countering the other’s maneuvers.
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Mahabharata in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.