Previous Verse
Next Verse

Shloka 44

इन्द्रवृत्रयुद्धवर्णनम्

Indra–Vṛtra Conflict and the Adversaries’ Tapas-Targeting Counsel

जिज्ञासमानो रामस्य वीर्य दाशरथेस्तदा । त॑ वै दशरथ: श्रुत्वा विषयान्तमुपागतम्‌

jijñāsamāno rāmasya vīryaṃ dāśaratheḥ tadā | taṃ vai daśarathaḥ śrutvā viṣayāntam upāgatam ||

Muốn dò biết uy lực của Rāma, con trai Daśaratha, người ấy khi ấy đã đến tận rìa cõi nước của Daśaratha. Vua Daśaratha nghe tin kẻ ấy đã tới, liền lưu tâm đến vị khách đã đặt chân đến biên thùy.

जिज्ञासमानःdesiring to know / inquiring
जिज्ञासमानः:
Karta
TypeVerb
Rootजिज्ञासमान (√ज्ञा + desiderative जिज्ञासा + शानच्)
FormMasculine, Nominative, Singular, Parasmaipada (active participial sense)
रामस्यof Rama
रामस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootराम
FormMasculine, Genitive, Singular
वीर्यम्valor / prowess
वीर्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवीर्य
FormNeuter, Accusative, Singular
दाशरथेःof the son of Daśaratha (Rama)
दाशरथेः:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदाशरथि
FormMasculine, Genitive, Singular
तदाthen
तदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतदा
तंhim
तं:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
दशरथःDaśaratha
दशरथः:
Karta
TypeNoun
Rootदशरथ
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Root√श्रु
Formक्त्वा (absolutive), Parasmaipada (active)
विषयान्तम्the end/boundary of the realm
विषयान्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootविषयान्त
FormMasculine, Accusative, Singular
उपागतम्arrived / having come
उपागतम्:
TypeVerb
Rootउप-√गम् (गत)
FormMasculine, Accusative, Singular, क्त (past passive participle)

लोमश उवाच

L
Lomaśa
R
Rāma (Dāśarathi)
D
Daśaratha
V
viṣaya (kingdom/realm boundary)

Educational Q&A

A king’s dharma includes alert stewardship of his realm and proper reception of arrivals; fame and valor invite inquiry, and the ruler must respond with composure and responsibility.

Someone, intent on learning about Rāma’s prowess, reaches the frontier of Daśaratha’s territory; Daśaratha hears of this arrival, setting the stage for an encounter connected to testing or assessing Rāma’s strength.