Shloka 86
नलस्य पुष्करजयो द्यूते
Nala’s Victory over Puṣkara in the Dice-Game
दमयन्त्या समायुक्तं जहषे च नराधिप: । सम्पूर्ण देवमन्दिरोंकी सजावट और देवमूर्तियोंकी पूजा की गयी थी। राजा ऋतुपर्णने भी जब यह सुना कि बाहुकके वेषमें राजा नल ही थे और अब वे दमयन्तीसे मिले हैं, तब उन्हें बड़ा हर्ष हुआ
damayantyā samāyuktaṃ jahaṣe ca narādhipaḥ | sampūrṇa-deva-mandira-sajjā ca devamūrtīnāṃ pūjā ca kṛtā | rājā ṛtuparṇo 'pi yadā śuśrāva yac ca bāhuka-veṣe rājā nala eva āsīt, idānīṃ ca sa damayantyā saha samāgato 'sti, tadā tasya mahān harṣaḥ samajāyata |
Bṛhadaśva nói: Khi nhà vua được đoàn tụ với Damayantī, người mỉm cười trong niềm hoan hỷ. Kinh thành được trang hoàng trọn vẹn; các đền thờ chư thiên được tô điểm, và tượng thần được cúng lễ. Lại khi vua Ṛtuparṇa nghe rằng kẻ hầu cận mình dưới lốt Bāhuka chẳng ai khác chính là vua Nala, và nay Nala đã gặp lại Damayantī, thì ông cũng tràn đầy vui mừng. Đoạn này nêu bật sự nhẹ nhõm về mặt đạo lý khi chân tướng được phơi bày, lòng trung nghĩa được đền đáp, và mối lương duyên chính đáng được phục hồi.
बृहृदश्च उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical satisfaction that comes when truth becomes known and rightful relationships are restored: loyalty and service (even under disguise) are ultimately recognized, and joy is aligned with dharma—expressed both socially (festivity) and religiously (temple worship).
After Nala (who had been living as the charioteer-cook Bāhuka) reunites with Damayantī, the king rejoices. The city celebrates with temple adornment and worship. Ṛtuparṇa, learning that Bāhuka was actually Nala and that Nala has met Damayantī again, also feels great happiness.