Shloka 9
विदुर-धृतराष्ट्रसंवादः
Vidura–Dhṛtarāṣṭra Dialogue on Rajadharma and Restitution
समाहूतः केनचिदाद्रवेति नाहं शक्तो भीमसेनापयातुम् | गाण्डीवे च संशयिते कथं नु राज्यप्राप्ति: संशयिता भवेन्न:,'भीमसेन! आओ, कहकर यदि कोई मुझे (युद्ध या द्यूतके लिये) बुलावे तो मैं पीछे नहीं हट सकता। ऐसी दशामें यदि हम गाण्डीव धनुष किसी तरह जूएमें हार गये तो हमारी राज्य-प्राप्ति संशयमें पड़ जायगी”
samāhūtaḥ kenacid ādraveti nāhaṃ śakto bhīmasenāpayātum | gāṇḍīve ca saṃśayite kathaṃ nu rājyaprāptiḥ saṃśayitā bhaven naḥ |
Vaiśaṃpāyana nói: “Hỡi Bhīmasena, nếu có kẻ triệu ta, bảo: ‘Hãy đến ngay!’, ta sẽ không thể kìm mình mà thoái lui. Và nếu trong tình thế ấy, cây cung Gāṇḍīva vì một ván xúc xắc nào đó mà bị mất, thì ngay cả việc giành lại vương quốc của chúng ta cũng sẽ trở nên mịt mờ.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ethic of responding to a summons and not retreating from a challenge, while also warning that reckless entanglement (such as gambling away crucial assets like the Gāṇḍīva) can jeopardize the righteous goal of restoring kingship.
The speaker frames a scenario addressed to Bhīma: if an urgent call compels immediate action, there may be no room to withdraw; and if, amid such pressures, the Pāṇḍavas were to lose the Gāṇḍīva in a dice-game, their prospects of regaining the kingdom would become uncertain.