Shloka 21
नैषां शस्त्रप्रहारो5स्ति पद नेहास्ति कस्यचित् । भूतं महदिदं मन्ये भ्रातरो येन मे हता:
Vaiśaṃpāyana uvāca | naiṣāṃ śastraprahāro 'sti padaṃ nehāsti kasyacit | bhūtaṃ mahad idaṃ manye bhrātaro yena me hatāḥ | dharmaputro mahābāhur vilalāpa suvistaram |
Vaiśaṃpāyana nói: “Trên thân họ không có dấu vết bị vũ khí đánh trúng, và ở đây cũng chẳng có dấu chân của bất kỳ ai. Ta nghĩ hẳn là một linh thể hùng mạnh nào đó đã giết các em ta.” Thế rồi Dharmaputra (Yudhiṣṭhira) cánh tay hùng mạnh than khóc rất lâu—bị nỗi đau phủ lấp, nhưng vẫn cố suy xét thận trọng theo dharma từ những dấu hiệu trước mắt, không vội quy tội khi chưa có chứng cứ.
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
Even in intense grief, Dharmaputra models a dharmic habit: he observes carefully, avoids rash accusation, and infers causes from evidence (no weapon-wounds, no footprints). The verse highlights ethical restraint and reasoned judgment under emotional pressure.
Yudhiṣṭhira sees his brothers fallen and, noticing no signs of combat or human presence, concludes that a powerful supernatural being (bhūta) must have struck them down. He then laments at length, torn between sorrow and the need to understand what has happened.