Shloka 22
Ajñātavāsa-saṅkalpaḥ — Yudhiṣṭhira’s Resolve and Dhaumya’s Exempla on Concealment
तपसा गुरुभवत्या च भर्तुः स्नेहाद् ब्रतेन च । तव चैव प्रसादेन न मे प्रतिहता गति:,तपस्या, गुरुभक्ति, पतिप्रेम, व्रतपालन तथा आपकी कृपासे मेरी गति कहीं भी रुक नहीं सकती
tapasā gurubhavatyā ca bhartuḥ snehād vratena ca | tava caiva prasādena na me pratihatā gatiḥ ||
Diêm Vương nói: “Nhờ khổ hạnh của nàng, nhờ sự kính phụng bậc trưởng thượng, nhờ tình yêu đối với phu quân, nhờ giữ giới nguyện một lòng—lại nhờ ân huệ của nàng nữa—đường đi của ta không nơi nào có thể bị ngăn trở.”
यम उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that steadfast dharma—expressed through tapas (self-discipline), respect for elders/teachers, love and loyalty within marriage, and faithful observance of vows—creates a moral-spiritual force that removes obstacles; even a divine power like Yama acknowledges being constrained or enabled by such righteousness and grace.
Yama addresses a virtuous woman (implied by the qualities praised) and declares that due to her austerity, guru-devotion, conjugal love, vow-keeping, and her favor, his movement or intended course cannot be impeded—highlighting the narrative motif that exceptional virtue can influence even cosmic authorities.