Shloka 24
धृतराष्ट्रस्य क्रतु-प्रवर्तनम् तथा पाण्डवानां निमन्त्रण-प्रतिवचनम्
Dhṛtarāṣṭra’s Sacrifice Commences and the Pandavas’ Reply to the Invitation
वे युद्धकी विचित्र पद्धतियोंके ज्ञाता थे। उन्होंने मायामय अस्त्रका आश्रय लेकर युद्ध आरम्भ किया। चित्रसेनकी उस मायासे समस्त कौरवोंपर मोह छा गया ।।
vaiśampāyana uvāca | te yuddhake vicitra-paddhatīnāṃ jñātā āsan | te māyāmaya-astram āśritya yuddham ārabdhavantaḥ | citrasenasya tasyā māyayā samasteṣu kauraveṣu mohaḥ samacchāditaḥ || ekaiko hi tadā yodho dhārtarāṣṭrasya bhārata | paryavartata gandharvair daśabhir daśabhiḥ saha ||
Vaiśampāyana nói: Thông thạo những lối giao chiến kỳ dị muôn vẻ, họ mở đầu trận đánh bằng cách nương vào vũ khí huyễn thuật. Dưới māyā của Citrāsena, sự mê muội phủ trùm lên toàn thể Kaurava. Bấy giờ, hỡi Bhārata, mỗi chiến binh trong đạo quân của Dhṛtarāṣṭra đều phải xoay trở giao đấu, một mình chống lại từng tốp mười Gandharva một lúc.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how māyā (illusion) can overwhelm discernment (viveka) even in the midst of strength and valor; ethical clarity in conflict is fragile when deception and bewilderment dominate, and mere martial prowess is insufficient without steadiness of mind.
Citrasena and the Gandharvas, expert in unusual battle-techniques, initiate combat using magical/illusory weapons. Their māyā casts delusion over the Kauravas, and the fighting becomes chaotic—each Dhārtarāṣṭra warrior ends up battling groups of ten Gandharvas.