Shloka 65

Duryodhana’s Śaraṇāgati and the Pāṇḍavas’ Resolve

Gandharva Encounter

Devanagari script

निकृत्तयोधनागाश्चं कृत्तायुधमहारथम्‌

Transliteration

nikṛttayodhanāgāś ca kṛttāyudhamahāratham

Translation

Mārkaṇḍeya nói: “Và có những voi chiến mà các dũng sĩ trên lưng đã bị chém ngã; lại có một đại chiến xa dũng tướng mà vũ khí đã bị chặt gãy.” Câu ấy gợi nên bầu không khí đạo lý u ám của chiến tranh—quyền lực và tài nghệ bị hạ xuống thành bất lực—nhấn mạnh lời cảnh tỉnh quen thuộc của Mahābhārata về cái giá tàn khốc của bạo lực và sự mong manh của niềm kiêu hãnh võ công.

Word by Word

• निकृत्त: cut down, slain
• निकृत्त: Karta
• Type: Adjective
• Root: नि√कृत् (कृत्त)
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• योधनागाः: war-elephants (battle-elephants)
• योधनागाः: Karta
• Type: Noun
• Root: योधनाग
• Form: Masculine, Nominative, Plural

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• कृत्त: cut off, severed
• कृत्त: Karma
• Type: Adjective
• Root: √कृत् (कृत्त)
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• आयुध: weapon
• आयुध: Karma
• Type: Noun
• Root: आयुध
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• महारथम्: great chariot-warrior
• महारथम्: Karma
• Type: Noun
• Root: महारथ
• Form: Masculine, Accusative, Singular

Speaker

मार्कण्डेय उवाच

Characters & Entities

• Mārkaṇḍeya
• war-elephants (nāgāḥ)
• great chariot-warrior (mahārathaḥ)
• weapons (āyudhāni)

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse highlights the devastating reversals of war: even mighty forces—war-elephants and elite chariot-warriors—can be rendered powerless. It supports the epic’s ethical reflection that violence brings ruin and that martial glory is unstable and costly.

What is happening in the narrative?

Mārkaṇḍeya is describing a battlefield scene: elephants stand with their fighters slain, and a foremost chariot-warrior is left with weapons cut away—an image of defeat and the brutal aftermath of combat.