Shloka 8
Kuvalāśva’s Lineage and Uttaṅka’s Petition concerning Dhundhu (धुन्धु-प्रसङ्गः)
Devanagari script
स श्र॒ुत्वाचिन्तयन्नेह मनुष्यगतिं पश्यामि कस्य खल्वयं गीतशब्द इति,“उसे सुनकर राजा सोचने लगे कि “यहाँ मनुष्योंकी गति तो नहीं दिखायी देती। फिर यह किसके गीतका शब्द सुनायी देता है”
Transliteration
sa śrutvā cintayann iha manuṣyagatiṁ paśyāmi kasya khalv ayaṁ gītaśabda iti
Translation
Nghe vậy, nhà vua suy nghĩ: “Ở đây ta chẳng thấy dấu vết người nào. Vậy tiếng hát đang vang lên này là của ai?”
Word by Word
सःhe (that one)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा (absolutive), Active, Perfective (prior action)
चिन्तयन्thinking, reflecting
चिन्तयन्:
TypeVerb
Rootचिन्तय् (चिन्त् + णिच्) (धातु)
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
इहhere
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
मनुष्यगतिम्human movement/way (of men)
मनुष्यगतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootमनुष्यगति
FormFeminine, Accusative, Singular
पश्यामिI see
पश्यामि:
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट् (Present), First, Singular, Parasmaipada
कस्यof whom/whose
कस्य:
TypePronoun
Rootकिम्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
खलुindeed, surely
खलु:
TypeIndeclinable
Rootखलु
अयम्this
अयम्:
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Nominative, Singular
गीतशब्दःthe sound of singing (song-sound)
गीतशब्दः:
Karta
TypeNoun
Rootगीतशब्द
FormMasculine, Nominative, Singular
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Characters & Entities
T
the king (unnamed in this verse)G
gītaśabda (sound of singing)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes