Shloka 61
Dambhodbhava, Nara-Nārāyaṇa, and the Counsel to Abandon Hubris
Udyoga-parva 94
धर्मादर्थात् सुखाच्चैव मा राजन् नीनश: प्रजा: । अनर्थमर्थ मन्वानो<प्यर्थ चानर्थमात्मन:
dharmād arthāt sukhāc caiva mā rājan nīnaśaḥ prajāḥ | anartham artham anvāno 'py arthaṁ cānartham ātmanaḥ ||
Vaiśampāyana nói: “Tâu Đại vương, xin đừng tước khỏi thần dân của ngài dharma, phú quý và an lạc. Ngay lúc này, ngài đang lầm tưởng điều thực là tai họa thành lợi lộc, và điều thực là lợi lộc lại thành tai họa cho chính mình. Ta chỉ cầu mong phúc lợi cho ngài và cho các Pāṇḍava.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A ruler must protect the people’s access to dharma (righteous order), artha (legitimate prosperity), and sukha (well-being). Ethical failure often begins with distorted judgment—treating harmful choices as ‘profit’ and true benefit as ‘loss’—and this misperception leads to public suffering.
In the Udyoga Parva’s pre-war negotiations and counsel, the narrator Vaiśampāyana conveys a warning to the king: his current stance endangers the realm and the Pāṇḍavas’ welfare. The king is urged not to let misguided self-interest deprive the subjects of righteousness, prosperity, and happiness.