Shloka 21
भीष्मकृतः पाण्डवपक्ष-महारथ-प्रशंसा
Bhishma’s appraisal of Pandava-aligned chariot-warriors
Devanagari script
एषां द्वैधं समुत्पन्नं योधानां युधि भारत । तेजोवधो न: क्रियते प्रत्यक्षेण विशेषत:,'भारत! इन योद्धाओंमें युद्धूके अवसरपर दुविधा उत्पन्न हो गयी है। तुम प्रत्यक्ष देख रहे हो, हमारे तेज और उत्साहकी विशेषरूपसे हत्या की जा रही है
Translation
Hỡi Bharata, giữa các chiến binh này đã nảy sinh sự lưỡng lự ngay trong lúc giao tranh. Ngươi đang thấy tận mắt: khí thế và hào quang dũng lực của chúng ta đang bị sát hại, bị dập tắt một cách đặc biệt rõ rệt.
Word by Word
एषाम्of these
एषाम्:
Sambandha
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Genitive, Plural
द्वैधम्doubt, indecision
द्वैधम्:
Karta
TypeNoun
Rootद्वैध
FormNeuter, Nominative, Singular
समुत्पन्नम्arisen, produced
समुत्पन्नम्:
Karta
TypeAdjective
Rootसम्-उत्-√पद् (उत्पद्यते) → समुत्पन्न
FormNeuter, Nominative, Singular
योधानाम्of the warriors
योधानाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootयोद्धृ / योध
FormMasculine, Genitive, Plural
युधिin battle
युधि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुध्
FormFeminine, Locative, Singular
भारतO Bharata
भारत:
Sambodhana
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
तेजोवधःslaying/destruction of vigor (spirit)
तेजोवधः:
Karta
TypeNoun
Rootतेजस् + वध
FormMasculine, Nominative, Singular
नःof us / our
नः:
Sambandha
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Plural
क्रियतेis being done / is being caused
क्रियते:
Karma
TypeVerb
Root√कृ (करोति)
FormPresent, Passive (Karmani), Third, Singular
प्रत्यक्षेणby direct perception; directly
प्रत्यक्षेण:
Karana
TypeNoun
Rootप्रत्यक्ष
FormNeuter, Instrumental, Singular
विशेषतःespecially, particularly
विशेषतः:
TypeIndeclinable
Rootविशेषतस्
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes