Previous Verse
Next Verse

Shloka 21

Droṇa–Vidura–Gāndhārī Counsel in the Royal Assembly (धर्मार्थयुक्ता सभा-उपदेश-प्रकरणम्)

“राजन! सत्यवतीके गर्भसे कुरुकुलका भार वहन करनेवाले धर्मात्मा महाबाहु श्रीमान्‌ विचित्रवीर्य उत्पन्न हुए, जो मेरे छोटे भाई थे

rājan! satyavatyāṃ garbhase kurukulakā bhāra-vahanaṃ kurvantaḥ dharmātmā mahābāhuḥ śrīmān vicitravīrya utpannāḥ, yo me laghu-bhrātā āsīt.

Vāyu nói: “Tâu Đại vương, từ lòng Satyavatī đã sinh ra bậc hiển hách Vicitravīrya—tâm hồn chính pháp, cánh tay hùng mạnh—người gánh vác trọng trách của dòng Kuru. Ngài ấy là em trai của ta.”

राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
सत्यवत्याःof Satyavatī
सत्यवत्याः:
TypeNoun
Rootसत्यवती
FormFeminine, Genitive, Singular
गर्भात्from the womb
गर्भात्:
Apadana
TypeNoun
Rootगर्भ
FormMasculine, Ablative, Singular
कुरुकुलस्यof the Kuru lineage
कुरुकुलस्य:
TypeNoun
Rootकुरुकुल
FormNeuter, Genitive, Singular
भारम्burden
भारम्:
Karma
TypeNoun
Rootभार
FormMasculine, Accusative, Singular
वहनbearing/carrying
वहन:
TypeVerb
Rootवह्
FormShatru (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
धर्मात्माrighteous-souled
धर्मात्मा:
TypeAdjective
Rootधर्मात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
महाबाहुःmighty-armed
महाबाहुः:
TypeAdjective
Rootमहाबाहु
FormMasculine, Nominative, Singular
श्रीमान्illustrious, prosperous
श्रीमान्:
TypeAdjective
Rootश्रीमत्
FormMasculine, Nominative, Singular
विचित्रवीर्यःVichitravīrya (name)
विचित्रवीर्यः:
Karta
TypeNoun
Rootविचित्रवीर्य
FormMasculine, Nominative, Singular
उत्पन्नःwas born/produced
उत्पन्नः:
TypeVerb
Rootउत् + पद्
FormKta (past passive participle), Masculine, Nominative, Singular
यःwho
यः:
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
ममmy
मम:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
लघुyounger
लघु:
TypeAdjective
Rootलघु
FormMasculine, Nominative, Singular
भ्राताbrother
भ्राता:
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Nominative, Singular
आसीत्was
आसीत्:
TypeVerb
Rootअस्
FormImperfect (Lan), 3rd, Singular, Parasmaipada

वायुदेव उवाच

V
Vāyu (Vāyudeva)
S
Satyavatī
V
Vichitravīrya
K
Kuru dynasty (Kurukula)
K
King (addressed listener)

Educational Q&A

The verse frames kingship and lineage as a moral responsibility: a ruler (or dynastic heir) is praised not merely for birth, but for sustaining the Kuru line through dharma—bearing the ‘burden’ of duty with righteousness and strength.

Vāyu addresses a king and recounts dynastic origins, stating that Vichitravīrya was born from Satyavatī and is described as righteous and heroic, one who upheld the Kuru lineage; Vāyu identifies him as his younger brother.