Shloka 15
Adhyāya 128 — Proposal to Restrain Keśava; Sātyaki’s Warning and Vidura–Dhṛtarāṣṭra Counsel
या हि शक््या महाराज साम्ना भेदेन वा पुन: । निस्तर्तुमापद: स्वेषु दण्डं कस्तत्र पातयेत्
yā hi śakyā mahārāja sāmnā bhedena vā punaḥ | nistartum āpadaḥ sveṣu daṇḍaṃ kas tatra pātayet ||
Vaiśampāyana nói: “Tâu Đại vương, khi một cơn nguy biến trong nội bộ có thể vượt qua bằng hòa giải (sāma) hoặc bằng sự phân xử, chia tách và thương nghị khôn khéo (bheda), thì ai lại nỡ dùng hình phạt đối với chính người nhà mình?”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A ruler should prefer non-violent, policy-based remedies—conciliation (sāman) or strategic negotiation/division (bheda)—to handle troubles within one’s own people; punishment (daṇḍa) is ethically and politically inappropriate when gentler means can resolve the crisis.
Vaiśampāyana, narrating to the king, articulates a principle of statecraft: internal discord among one’s own should not be met with harsh coercion when it can be managed through diplomacy, since visible fractures among kin invite enemy ridicule and weaken the polity.