Shloka 1
ययातिपतनम् — Yayāti’s Fall and the Offer of Dharma
Nārada’s Account
अपने-आप [छ। अंक विशर्त्याधिकशततमो< ध्याय: माथधवीका वनमें जाकर तप करना तथा ययातिका स्वर्गमें जाकर सुखभोगके पश्चात् मोहवश तेजोहीन होना नारद उवाच स तु राजा पुनस्तस्या: कर्तुकाम: स्वयंवरम् | उपगम्याश्रमपदं गज्भायमुनसंगमे,नारदजी कहते हैं--तदनन्तर राजा ययाति पुनः माधवीके स्वयंवरका विचार करके गंगा-यमुनाके संगम-पर बने हुए अपने आश्रममें जाकर रहने लगे
nārada uvāca | sa tu rājā punas tasyāḥ kartukāmaḥ svayaṃvaram | upagamyāśramapadaṃ gaṅgāyāmunasaṅgame ||
Nārada nói: Sau đó, vua Yayāti lại một lần nữa có ý định sắp đặt svayaṃvara cho Mādhavī, bèn đến ở tại am thất của mình nơi hợp lưu sông Gaṅgā và Yamunā. Câu kệ đặt khung cho quyết tâm mới của bậc quân vương—trở về chốn āśrama gợi sự tiết chế và suy tư—ngụ ý rằng những quyết định xã hội trọng đại (như một svayaṃvara) nên được thực hiện bằng cân nhắc và điềm tĩnh theo dharma, chứ không bởi bốc đồng.
नारद उवाच
Educational Q&A
The verse subtly links responsible action with a reflective environment: a king’s social and moral decisions—here, arranging a svayaṃvara—should be approached with steadiness and dharmic deliberation, symbolized by returning to an āśrama at a sacred confluence.
Narada narrates that King Yayāti, intending again to organize Mādhavī’s svayaṃvara, goes to his hermitage located at the Gaṅgā–Yamunā confluence, setting the stage for subsequent events connected with Mādhavī and Yayāti.