Shloka 10

Nahuṣa Abhiṣeka and the Crisis of Restraint (नहुषाभिषेकः—दमभ्रंशः)

Devanagari script

इस प्रकार श्रीमह्माभारत उद्योगपर्वके अन्तर्गत सेनोट्रोगपर्वमें वृत्रवधके प्रसंगमें इन्द्रविजयविषयक दसवाँ अध्याय पूरा हुआ,धर्म पुरस्कृत्य तदा सर्वलोकाधिपो5भवत्‌ | सुदुर्लभं वरं लब्ध्वा प्राप्य राज्यं त्रिविष्टपे

Transliteration

dharmaṁ puraskṛtya tadā sarvalokādhipo 'bhavat | sudurlabhaṁ varaṁ labdhvā prāpya rājyaṁ triviṣṭape ||

Translation

Bấy giờ, đặt dharma lên hàng đầu, ông trở thành bậc chúa tể của mọi thế giới. Được ban một ân phúc vô cùng khó đạt, ông giành được vương quyền tại Triviṣṭapa (cõi trời).

Word by Word

• धर्मम्: dharma, righteousness
• धर्मम्: Karma
• Type: Noun
• Root: धर्म
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• पुरस्कृत्य: having placed in front; having honored
• Type: Verb
• Root: पुरस्-कृ
• Form: क्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage as gerund), Non-finite

• तदा: then
• तदा: Adhikarana
• Type: Indeclinable
• Root: तदा

• सर्व-लोक-अधिपः: lord of all worlds
• सर्व-लोक-अधिपः: Karta
• Type: Noun
• Root: अधिप
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• अभवत्: became
• Type: Verb
• Root: भू
• Form: Imperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada

• सुदुर्लभम्: very hard to obtain
• Type: Adjective
• Root: सुदुर्लभ
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• वरम्: boon
• वरम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वर
• Form: Masculine, Accusative, Singular

• लब्ध्वा: having obtained
• Type: Verb
• Root: लभ्
• Form: क्त्वा (absolutive/gerund), Non-finite

• प्राप्य: having attained
• Type: Verb
• Root: प्र-आप्
• Form: ल्यप् (absolutive/gerund), Non-finite

• राज्यम्: kingdom, sovereignty
• राज्यम्: Karma
• Type: Noun
• Root: राज्य
• Form: Neuter, Accusative, Singular

• त्रिविष्टपे: in heaven (Triviṣṭapa)
• त्रिविष्टपे: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: त्रिविष्टप
• Form: Masculine, Locative, Singular

Speaker

शल्य उवाच

Characters & Entities

• Dharma
• Sarvalokādhipa (lord of all worlds)
• Triviṣṭapa (heaven)