Shloka 7
Chapter 78: Royal Responsibility for Wealth, Social Order, and the Protection of Dvijas
Kekaya Exemplum
केकयानामधिपतिं रक्षो जग्राह दारुणम् । स्वाध्यायेनान्वितं राजन्नरण्ये संशितव्रतम्,राजन्! एक समयकी बात है, केकयराज वनमें रहकर कठोर व्रतका पालन (तप) और स्वाध्याय किया करते थे। एक दिन उन्हें एक भयंकर राक्षसने पकड़ लिया
kekayānām adhipatiṁ rakṣo jagrāha dāruṇam | svādhyāyenānvitaṁ rājann araṇye saṁśitavratam ||
Bhīṣma nói: “Ôi đức vua, một rākṣasa hung tợn đã từng bắt lấy vị chúa tể của dân Kekaya khi ngài ở trong rừng—kiên trì giữ những lời thệ nguyện khổ hạnh và chuyên cần svādhyāya (tự học, tụng đọc kinh điển). Câu chuyện ấy cho thấy: ngay cả bậc quân vương kỷ luật, sống trong tapas và svādhyāya, vẫn có thể gặp thử thách bất ngờ; và chính những cơn thử thách ấy trở thành nơi khảo nghiệm dharma cùng sự vững chãi nội tâm.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse frames adversity as a test of dharma: even a ruler practicing strict vows and svādhyāya can be confronted by sudden danger, and the ethical focus shifts to how one maintains steadiness, restraint, and right conduct under threat.
Bhīṣma begins an illustrative story: a fearsome rākṣasa captures the king of the Kekayas while the king is living in the forest, engaged in austere observances and sacred self-study.