Shloka 90
Bhīṣma’s Śara-śayyā Stuti to Vāsudeva and Yogic Preparation for Dehotsarga
Body-Relinquishment
दिशो भुजा रविश्वक्षुवीर्ये शुक्र: प्रतिष्ठित: सप्त मार्गा निरुद्धास्ते वायोरमिततेजस:
diśo bhujā raviśvakṣu-vīrye śukraḥ pratiṣṭhitaḥ | sapta mārgā niruddhās te vāyor amita-tejasaḥ ||
Trong uy lực hùng mãnh, nhìn thấu muôn phương của Mặt Trời, các phương hướng như được ôm giữ trong đôi tay của nó, và sao Kim (Shukra) an lập nơi ấy. Bảy lộ trình đều bị chế ngự—những lộ trình thuộc về Vayu, có quang lực vô lượng—cho thấy trật tự vũ trụ, nơi cả những sức mạnh lớn lao cũng vận hành trong giới hạn đã định.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse points to a moral-metaphysical principle: the universe functions through regulated order, where even immense forces are bounded by law. By implication, human power too should be governed by dharma and self-restraint rather than allowed to become unbounded.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and right order. Here he uses cosmological imagery—Sun, Venus, and Wind with their ‘courses’—to illustrate how the world is sustained by structured regulation, supporting his broader counsel on disciplined rule and ethical conduct.