Shloka 50
Prāyaścitta and Contextual Non-Culpability (प्रायश्चित्त-निमित्त-अदोषवाद)
अथवा ते घृणा काचित् प्रायश्षित्तं चरिष्यसि । मा त्वेवानार्यजुष्टेन मन्युना निधनं गम:
athavā te ghṛṇā kācit prāyaścittaṁ cariṣyasi | mā tv evānāryajuṣṭena manyunā nidhanaṁ gamaḥ ||
Hoặc nếu trong lòng ngài còn vương chút ghét bỏ hay day dứt vì những việc đã qua, thì hãy làm một sự sám hối cho điều ấy. Nhưng chớ để mình đi đến diệt vong—chớ tìm cái chết—vì bị nỗi buồn hay cơn giận chi phối, những tâm tình mà kẻ tiểu nhân ưa ôm giữ.
व्यास उवाच
Educational Q&A
If remorse or aversion arises from past deeds, it should be addressed through prāyaścitta (ethical expiation and reform), not through self-destruction. Anger-driven despair is labeled 'anārya'—unworthy of a noble person—and must not govern one’s actions.
Vyāsa counsels a distressed listener who is burdened by memories of earlier events. He offers a dharmic remedy—expiation and inner correction—while explicitly warning against yielding to ignoble anger or grief that could lead to choosing death.