Shloka 11
अश्वशिरो-आख्यानम्
Aśvaśiras / Hayaśiras Narrative: Retrieval of the Vedas
अष्टचक्रं हि तद् यान॑ भूतयुक्तं मनोरमम् । तत्राद्यौ लोकनाथौ तौ कृशौ धमनिसंततौ
aṣṭacakraṃ hi tad yānaṃ bhūtayuktaṃ manoramam | tatrādyau lokanāthau tau kṛśau dhamanisaṃtatau ||
Bhīṣma nói: “Cỗ xe mỹ lệ ấy quả có tám bánh và được thắng bởi muôn loài hữu tình. Tại đó, hai Đấng Chúa Tể nguyên sơ của thế gian vì khổ hạnh mà trở nên gầy guộc tột độ, gân mạch nổi rõ. Hào quang tu khổ hạnh của họ rực mạnh đến nỗi ngay cả chư thiên cũng khó dám nhìn; chỉ ai được họ ban ân mới có thể chiêm bái hai bậc Thần Vương ấy.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the ethical-spiritual principle that intense tapas (austerity) generates tejas (spiritual radiance) that is not merely a spectacle but a moral power: access to the divine vision is governed by anugraha (grace) and worthiness, not by mere curiosity or status—even gods cannot easily behold it.
Bhishma describes a wondrous eight-wheeled conveyance yoked with many beings, and depicts two primordial world-lords who have become extremely thin from prolonged austerities, their veins visible; their radiance has become so formidable that only those favored by them can see them.