Shloka 25
नरनारायण-नारदसंवादः
Nara-Nārāyaṇa–Nārada Discourse on Vision, Elements, and Entry into Vāsudeva
जहाँ खाये हुए अन्न और जल पच जाते हैं तथा सभी तरहके भक्ष्य पदार्थ जीर्ण हो जाते हैं, उसी पेटमें पड़ा हुआ गर्भ अन्नके समान क्यों नहीं पच जाता है ।।
yatra khāyānnajalaṁ pacyate tathā sarvavidha-bhakṣya-dravyāṇi jīryante, tasminn eva udare patitaḥ garbhaḥ annavat kathaṁ na pacyate? garbho mūtra-purīṣāṇāṁ svabhāva-niyatā gatiḥ; dhāraṇe vā visarge vā na kartā vidyate vaśaḥ.
Nārada hỏi: “Ngay trong cái bụng mà cơm nước đã ăn vào đều bị tiêu hóa, mọi thứ thực phẩm đều bị phân rã—vì sao bào thai nằm ở đó lại không bị tiêu hóa như thức ăn?” Rồi ông nói tiếp: “Đường đi của bào thai—liên hệ đến việc giữ lại hay bài tiết nước tiểu và phân—tuân theo một trật tự tự nhiên cố định; trong sự giữ hay xả ấy không có một tác nhân độc lập nào nắm quyền tuyệt đối. Có bào thai sẩy khỏi dạ mẹ, có kẻ được sinh ra, và nhiều người chết ngay cả sau khi sinh—cho thấy giới hạn của sự tự chủ và sự chi phối của luật tự nhiên đối với đời sống hữu thân.”
नारद उवाच
Educational Q&A
The verse highlights that bodily processes and the fate of the embryo operate under a fixed natural order (svabhāva-niyati), not under an independently controlling personal agent. It points to the limits of human mastery and the inevitability of birth, miscarriage, and death within embodied existence.
Nārada poses a physiological-philosophical question: if the stomach digests food, why does it not digest the embryo? He answers by invoking nature’s regulated course in gestation and excretion, and he observes that outcomes vary—some fetuses are lost, some are born, and some die after birth—underscoring the precariousness of life.