Shloka 44
Adhyāya 33 — Yudhiṣṭhira’s Post-Conflict Remorse and Inquiry on Āśrama Discipline (शोक-विमर्शः, आश्रम-जिज्ञासा)
Devanagari script
बालानपि च गर्भस्थान् सान्त्वेन समुदाचरन् | रज्जयन् प्रकृती: सर्वा: परिपाहि वसुन्धराम्,जिनके उत्तराधिकारी अभी बालक हों या गर्भमें हों, उनकी प्रजाको समझा-बुझाकर सान्त्वनाद्वारा शान्न्त करो और सारी प्रजाका मनोरंजन करते हुए इस पृथ्वीका पालन करो
Transliteration
bālān api ca garbhasthān sāntvena samudācaran | rajjayan prakṛtīḥ sarvāḥ paripāhi vasundharām ||
Translation
Vyāsa nói: “Dẫu người thừa tự chính đáng còn thơ ấu—thậm chí còn trong bụng mẹ—hãy đến với dân chúng bằng lời lẽ nhu hòa. Bằng cách an ủi họ, làm cho muôn dân được an lòng và mãn nguyện, hãy bảo hộ và trị vì cõi đất này.”
Word by Word
बालान्children
बालान्:
Karma
TypeNoun
Rootबाल
FormMasculine, Accusative, Plural
अपिeven/also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
गर्भस्थान्those in the womb (unborn)
गर्भस्थान्:
Karma
TypeAdjective
Rootगर्भस्थ
FormMasculine, Accusative, Plural
सान्त्वेनby consolation/soothing
सान्त्वेन:
Karana
TypeNoun
Rootसान्त्व
FormNeuter, Instrumental, Singular
समुदाचरन्acting/behaving (towards them)
समुदाचरन्:
Karta
TypeVerb
Rootसम् + उद् + आ + चर्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
रञ्जयन्pleasing/delighting
रञ्जयन्:
Karta
TypeVerb
Rootरञ्ज्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
प्रकृतीःsubjects/people (of the realm)
प्रकृतीः:
Karma
TypeNoun
Rootप्रकृति
FormFeminine, Accusative, Plural
सर्वाःall
सर्वाः:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Accusative, Plural
परिपाहिprotect/maintain
परिपाहि:
TypeVerb
Rootपरि + पा
FormImperative, Second, Singular, Parasmaipada
वसुन्धराम्the earth
वसुन्धराम्:
Karma
TypeNoun
Rootवसुन्धरा
FormFeminine, Accusative, Singular
Speaker
व्यास उवाच
Characters & Entities
V
VyāsaP
prakṛti (subjects/people)V
vasundharā (the earth/kingdom)B
bāla (child heirs)G
garbhastha (unborn heirs)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes