Shloka 13

Nāmānirukta of Nārāyaṇa (Keśava–Viṣṇu–Vāsudeva) and the Rudra–Nārāyaṇa Unity Theme

Devanagari script

ब्रह्मघोषैर्विरहित: पर्वतो5यं न शोभते । रजसा तमसा चैव सोम: सोपप्लवो यथा

Transliteration

bhīṣma uvāca | brahmaghoṣair virahitaḥ parvato ’yaṃ na śobhate | rajasā tamasā caiva somaḥ sopaplavo yathā |

Translation

Bhīṣma nói: “Ngọn núi này không còn rực rỡ như xưa nữa, vì đã vắng tiếng tụng đọc thánh điển—âm vang của tri thức thiêng. Bị bụi bặm và bóng tối phủ che, nó tựa như vầng trăng khi bị Rāhu nuốt chửng—hào quang bị khuấy động và che lấp. Dẫu đỉnh núi này vốn đáng để các thiên tiên hiền thánh lui tới, nhưng thiếu tiếng tụng Veda, nó dường như mất hết vẻ cát tường, như chốn ở của người rừng không có phúc tướng.”

Word by Word

• {'brahma-ghoṣa': 'the sacred sound/chant of Brahman

• here, Vedic recitation and holy utterance', 'virahitaḥ': 'deprived of

• separated from', 'parvataḥ': 'mountain', 'ayam': 'this', 'na śobhate': 'does not shine

• does not appear beautiful', 'rajasā': 'by dust

• also by the guṇa ‘rajas’ (passion/activity)', 'tamasā': 'by darkness

• also by the guṇa ‘tamas’ (inertia/obscuration)', 'ca eva': 'and indeed', 'somaḥ': 'the moon', 'sopaplavaḥ': 'with disturbance/affliction

• eclipsed, troubled', 'yathā': 'as

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhishma
• mountain (parvata)
• Soma (the Moon)

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse teaches that sacred sound—especially Vedic recitation and disciplined spiritual practice—sustains the auspiciousness and ‘radiance’ of a place and community. When such dharmic sound and conduct disappear, rajas and tamas (restlessness and obscuration) dominate, and even a naturally splendid setting appears spiritually diminished.

What is happening in the narrative?

Bhishma is describing a mountain/peak that once felt sanctified by the presence of holy recitations. Now, lacking those brahmaghoṣas, it seems dull and eclipsed—compared to the moon under affliction—signaling a perceived decline in sacred activity and the resulting loss of spiritual luster.