Shloka 38
Nārada’s Darśana of Viśvarūpa Nārāyaṇa and the Caturmūrti Doctrine (नारदस्य नारायणदर्शनं चतुर्मूर्तिविचारश्च)
शीतमुष्णं तथैवार्थमनर्थ प्रियमप्रियम् । जीवितं मरणं चैव ब्रह्म सम्पद्यते तदा
śītam uṣṇaṁ tathaivārtham anarthaṁ priyam apriyam | jīvitaṁ maraṇaṁ caiva brahma sampadyate tadā ||
Vua Janaka nói: Khi một người nhìn lạnh và nóng như nhau, được và mất như nhau, điều dễ chịu và điều khó chịu như nhau, và ngay cả sống và chết cũng bằng một cái nhìn vững chãi ấy, thì người ấy đạt đến chính trạng thái Phạm (Brahman)—tự do đặt nền trên sự bình đẳng nội tâm chứ không trên những điều kiện bên ngoài đổi thay.
जनक उवाच
Educational Q&A
The verse teaches samatva (equanimity): when one’s mind remains even toward opposites—comfort and discomfort, success and failure, like and dislike, even life and death—one becomes fit for Brahman-realization, because attachment and aversion no longer govern perception or action.
In the Śānti Parva’s instruction on liberation and inner peace, King Janaka speaks as a teacher-figure, describing the mark of spiritual maturity: an equal gaze toward all dualities, culminating in the attainment of Brahman.