Previous Verse
Next Verse

Shloka 74

देवतापितृप्रश्नः — Nārada at Badarīāśrama: the ultimate referent of daiva and pitṛ worship

अनुगम्य विनाशान्ते निवर्तन्ते ह बान्धवा: । अग्नौ प्रक्षिप्य पुरुष ज्ञातय: सुहृदस्तथा,मृत्युके बाद भाई-बन्धु, कुटुम्बी और सुहृद्‌ श्मशान-भूमितक पीछे-पीछे जाते हैं और मृत पुरुषके शरीरको चिताकी आगमें डालकर लौट आते हैं

anugamya vināśānte nivartante ha bāndhavāḥ | agnau prakṣipya puruṣa jñātayaḥ suhṛdas tathā ||

Vyāsa nói: Khi đời người đã đến hồi tận, bà con quyến thuộc có theo tiễn—nhưng chỉ đến nơi của sự tiêu vong mà thôi. Sau khi đặt thi thể vào ngọn lửa hỏa táng, thân quyến và bạn hữu liền quay gót trở về. Đoạn này nêu rõ giới hạn nghiệt ngã của luyến ái thế gian: bạn đồng hành chỉ đi đến bãi thiêu, còn linh hồn phải một mình tiếp bước, mang theo quả báo của chính nghiệp mình.

अनुगम्यhaving followed
अनुगम्य:
Adhikarana
TypeVerb
Rootअनुगम् (धातु)
Formल्यप् (क्त्वान्त/absolutive), कर्तरि
विनाशान्तेat the end of destruction (i.e., at death’s end/after death)
विनाशान्ते:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविनाशान्त (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
निवर्तन्तेthey return
निवर्तन्ते:
Karta
TypeVerb
Rootनि-वृत् (धातु)
FormPresent (लट्), Ātmanepada, Third, Plural
indeed
:
TypeIndeclinable
Rootह (निपात)
बान्धवाःkinsmen/relatives
बान्धवाः:
Karta
TypeNoun
Rootबान्धव (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
अग्नौin the fire
अग्नौ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
प्रक्षिप्यhaving thrown/placed
प्रक्षिप्य:
Adhikarana
TypeVerb
Rootप्र-क्षिप् (धातु)
Formल्यप् (क्त्वान्त/absolutive), कर्तरि
पुरुषम्the man (the dead person/body)
पुरुषम्:
Karma
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
ज्ञातयःkinsmen/relations
ज्ञातयः:
Karta
TypeNoun
Rootज्ञाति (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
सुहृदःfriends/well-wishers
सुहृदः:
Karta
TypeNoun
Rootसुहृद् (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Plural
तथाalso/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)

व्यास उवाच

V
Vyāsa
B
bāndhavāḥ (relatives)
J
jñātayaḥ (kinsmen)
S
suhṛdaḥ (friends)
A
agni (funeral fire)
P
puruṣa (the deceased person/body)