Shloka 9
जनक–सुलभा संवादः
Janaka–Sulabhā Dialogue on Mokṣa and Non-attachment
केवलं पज्चविंशं च चतुर्विशं न पश्यति । बुध्यमानो यदा55त्मानमन्यो5हमिति मन्यते
kevalaṁ pañcaviṁśaṁ ca caturviṁśaṁ na paśyati | budhyamāno yadātmānam anyo 'ham iti manyate ||
Vasiṣṭha nói: Khi một người bắt đầu thức tỉnh để hiểu biết, người ấy không còn thấy đúng như thật hai nguyên lý thứ hai mươi bốn và hai mươi lăm; trái lại rơi vào ý niệm: “Ta là một kẻ khác (khác với Đại Ngã).” Từ đó phát sinh sự đồng nhất sai lầm, và sự sáng tỏ về đạo lý bị đánh mất, vì kẻ biết lầm tưởng Đại Ngã là một bản ngã xa lạ, tách biệt.
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
The verse warns that even when one begins to ‘wake up’ intellectually, one may still fail to discern the true distinction between the 24 principles (the psycho-physical field) and the 25th (the witnessing Self). The error is the thought “I am other,” i.e., misidentifying the Self as a separate ego-entity, which sustains ignorance and undermines right conduct.
In Śānti Parva’s instruction-oriented setting, Vasiṣṭha speaks as a teacher, using Sāṅkhya-style categories (24/25 tattvas) to diagnose a subtle confusion in seekers: partial awakening can still leave one trapped in dualistic self-notions, preventing direct insight into the Self.