Shloka 126
Śoka-śamana: Kṛṣṇa’s Consolation and Nārada’s Exempla to Sṛñjaya
Chapter 29
मृतान् महानुभावांस्त्व॑ श्रुत्वैव पृथिवीपतीन् । क्षत्रिय-धर्ममें तत्पर रहनेवाले
mṛtān mahānubhāvāṁs tvaṁ śrutvaiva pṛthivīpatīn | kṣatriya-dharmeṁ tatpara-rahanewāle, veda-vedāṅgoṁke pāraṅgata ve śūra-vīra nareś puṇyamayī vīra-gati ko prāpta hue haiṁ | pahleke mare hue mahānubhāv bhūpatīṁkā caritra sunkar tumheṁ apne un bandhūoṁke liye bhī śoka nahīṁ karnā cāhiye, ghaṭāḥ pātryaḥ kaṭāhāni sthālyaś ca piṭharāṇi ca | nāsīt kiñcid asauvarṇaṁ rantidevasya dhīmataḥ ||
Vāyu nói: “Nghe tin những bậc đại hồn của cõi đất—các vua chúa ấy—đã qua đời, ngươi chớ nên sầu muộn. Những bậc quân vương anh hùng ấy, kiên trì trong kṣatriya-dharma và tinh thông Veda cùng các bộ phụ trợ, đã đạt đến cảnh giới phúc lành của người chiến sĩ. Khi đã nghe hạnh trạng của các đại vương thuở xưa nay đều đã khuất, ngươi cũng không nên than khóc ngay cả cho thân tộc đã mất của mình. Và trong lễ tế của vua Rantideva bậc trí, không một vật dụng nào—chum vại, chén bát, vạc lớn, nồi niêu hay bát đĩa—lại không làm bằng vàng.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The passage discourages grief over the death of righteous kings and one’s own relatives by framing death within dharma: warriors devoted to kṣatriya-duty and Vedic discipline attain a meritorious destiny; remembering exemplary lives of the past steadies the mind.
Vāyu addresses the listener, urging them not to mourn after hearing of the deaths of great kings. He then cites King Rantideva’s sacrificial setting—where even ordinary utensils were golden—to evoke the grandeur of past royal virtue, sacrifice, and exemplary conduct.