Shloka 101
Adhyāya 284: Tapas as a Corrective to Household Attachment
Parāśara’s Instruction
गर्भमांससूगालाय तारकाय तराय च । नमो यज्ञाय यजिने हुताय प्रहुताय च
garbhamāṃsaśṛgālāya tārakāya tarāya ca | namo yajñāya yajine hutāya prahutāya ca ||
Bhīṣma đảnh lễ Thực tại Tối thượng—Đấng mà các hữu tình mang thân xác, như chó rừng thèm thịt, không sao cưỡng lại mà tìm cầu để duy trì sự sống nơi thân; và cũng chính là Đấng Cứu độ cùng phương tiện vượt qua bờ mê. Ngài là tế lễ và cũng là người chủ tế; là vật cúng dâng (huta) và cũng là ngọn lửa thiêng nhận lấy lễ vật (prahuta).
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches the all-pervasiveness of the Supreme: the same Reality is the worship, the worshipper, the offering, and the fire—so ritual and moral action find their ultimate ground in the One, and liberation is attained by recognizing that One as both the goal (tāraka) and the means (tara).
In Shanti Parva’s instruction setting, Bhishma is speaking and offers a stuti (praise/salutation), identifying the divine principle through striking metaphors and through yajña-symbolism, as part of his broader teaching on dharma and the highest good.