Shloka 40
वृत्ति-सत्सङ्ग-दान-धर्म
Livelihood, Virtuous Association, and Ethics of Giving
ऊर्ध्वकेशोडतिरोमाडु: श्येनोलूकस्तथैव च
ūrdhvakeśo 'tirōmāḍhyaḥ śyenolūkas tathaiva ca | tasya keśā ūrdhvaṃ samutthitāḥ, sarvāṅgāni śyenolūkavat atirōmāṇi; śarīravarṇaḥ kṛṣṇaḥ vikārālaś ca; vastrāṇi lohitavarṇāni | sa mahāśaktimān puruṣas taṃ yajñaṃ tathā dagdhavān yathāgniḥ śuṣkakāṣṭha-tṛṇa-puñjaṃ dahitvā bhasmasāt karoti ||
Bhīṣma nói: “Tóc hắn dựng ngược, thân thể phủ dày lông cứng như lông chim ưng và chim cú. Da hắn đen sẫm, dữ tợn, y phục lại đỏ. Rồi sinh linh hùng lực ấy thiêu rụi lễ tế ấy đến tận nền—như lửa nuốt một đống củi khô hay rơm rạ và biến tất cả thành tro.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse underscores that ritual action (yajña) is not automatically protected by its outward form; when confronted by overwhelming, often morally charged force, even sacred enterprises can be annihilated. It cautions that dharmic order depends on inner integrity and right context, not mere ceremony.
Bhishma describes a fearsome, powerful figure—marked by raised hair, bristling body, dark and terrifying appearance, and red garments—who burns a sacrifice completely, like fire consuming dry wood or straw.