Shloka 34
Jvarotpatti — The Origin and Distribution of Jvara
Fever
जैसे इस जगत्में घट आदि कोई वस्तु उत्पन्न होती और फिर नष्ट हो जाती है, उसी प्रकार प्रारब्ध, पुण्य और पापका क्षय होनेपर शरीर पज्चत्वको प्राप्त हो जाता है तथा संचित पुण्य और पापसे प्रेरित हो जीव समयानुसार कर्मजनित दूसरे शरीरमें प्रवेश करता है ।।
yathā asmin jagati ghaṭādayaḥ kaścid vastur utpadyate punaś ca vinaśyati, tathā prārabdha-puṇya-pāpa-kṣaye śarīraṃ pañcatvaṃ prāpnoti; sañcita-puṇya-pāpa-preritātmā jīvaḥ kālena yathāyogaṃ karma-janitaṃ dvitīyaṃ śarīram anupraviśati. hित्वा hित्वा hāyaṃ praiti dehād dehaṃ kṛtāśrayaḥ; kāla-saṃcoditaḥ kṣetrī viśīrṇād vā gṛhād gṛham. yathā gṛhe nivasan puruṣaḥ ekasya gṛhasya patane dvitīyaṃ, dvitīyasya patane tṛtīyaṃ ca gacchati, tathā kāla-preritā jīvaḥ krameṇa dehaṃ dehaṃ parityajya pūrva-saṅkalpa-nirmitaṃ nānā-dehaṃ prāpnoti.
Như trong đời này, cái bình và muôn vật khác sinh ra rồi hoại diệt, cũng vậy: khi sức của nghiệp đã khởi (prārabdha) cùng kho phúc tội đã tiêu tận, thân này trở về với năm đại. Bị phúc tội tích lũy thúc đẩy, ngã sống, đúng thời và dưới sự thôi thúc của Thời gian, nhập vào một thân khác do nghiệp tạo. Vì thế, nương tựa hết lần này đến lần khác, nó rời thân này sang thân khác—như người ở trong nhà, khi một căn sập thì dọn sang căn khác, rồi căn ấy sập lại sang căn thứ ba. Cũng vậy, kẻ biết ruộng (kṣetrajña) mang thân, bị Thời gian xua đi, bỏ thân này nối tiếp thân kia, đến những thân khác được dệt nên bởi ý hướng trước đó và nghiệp quá khứ.
असित उवाच
Educational Q&A
The body is impermanent and dissolves into the elements when operative karma is exhausted, but the jīva continues, propelled by accumulated merit and sin and by Time, taking up new bodies shaped by past intention and action. Ethical conduct matters because it conditions future embodiment and experience.
Asita is instructing the listener in Shanti Parva on the mechanism of death and rebirth. He uses everyday analogies—a pot that breaks and a person moving from one collapsing house to another—to explain transmigration from body to body under the governance of karma and Time.