Shloka 3
नारद–असित (देवल) संवादः — भूतप्रभवाप्यय, इन्द्रिय-गुण-विवेक, क्षेत्रज्ञ-तत्त्व
Devanagari script
भीष्म उवाच उभौ धर्म महाभागावुभौ परमदुश्नरौ । उभौ महाफलौ तौ तु सद्धिराचरितावुभौ,भीष्मजीने कहा--राजन! गार्हस्थ्य और योगधर्म दोनों महान् सौभाग्य प्रदान करनेवाले हैं, दोनों अत्यन्त दुष्कर हैं। दोनोंके ही फल महान् हैं और दोनोंका ही श्रेष्ठ पुरुषोंने आचरण किया है
Translation
Bhīṣma đáp: “Tâu Đại vương, cả pháp của gia chủ lẫn pháp của yoga đều là những pháp lớn, ban phúc lành lớn lao; và cả hai đều vô cùng khó thực hành. Quả báo của cả hai đều rộng lớn, và bậc hiền thánh xưa nay đều đã noi theo cả hai.”
Word by Word
भीष्मःBhishma
भीष्मः:
Karta
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Nominative, Singular
उवाचsaid
उवाच:
Karma
TypeVerb
Rootवच्
FormPerfect, Third, Singular
उभौboth
उभौ:
Karta
TypeAdjective
Rootउभ
FormMasculine, Nominative, Dual
धर्मौthe two dharmas / duties
धर्मौ:
Karta
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Nominative, Dual
महाभागौhighly fortunate / greatly blessed
महाभागौ:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाभाग
FormMasculine, Nominative, Dual
उभौboth
उभौ:
Karta
TypeAdjective
Rootउभ
FormMasculine, Nominative, Dual
परमदुष्करौextremely difficult
परमदुष्करौ:
Karta
TypeAdjective
Rootपरमदुष्कर
FormMasculine, Nominative, Dual
उभौboth
उभौ:
Karta
TypeAdjective
Rootउभ
FormMasculine, Nominative, Dual
महाफलौhaving great fruit / highly rewarding
महाफलौ:
Karta
TypeAdjective
Rootमहाफल
FormMasculine, Nominative, Dual
तौthose two
तौ:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Dual
तुindeed / but
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
सद्भिःby the good (people)
सद्भिः:
Karana
TypeNoun
Rootसत्
FormMasculine, Instrumental, Plural
आचरितौpractised / observed
आचरितौ:
Karta
TypeVerb
Rootआ-चर्
FormMasculine, Nominative, Dual, Past passive participle (kta)
उभौboth
उभौ:
Karta
TypeAdjective
Rootउभ
FormMasculine, Nominative, Dual
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes