Shloka 36
Śrī–Indra–Bali Saṃvāda: The Departure and Fourfold Placement of Lakṣmī
एवं सति च का प्रीतिर्दानविद्यातपोबलै: । यदस्याचरितं कर्म सर्वमन्यत् प्रपद्यते
evaṁ sati ca kā prītir dāna-vidyā-tapo-balaiḥ | yad asyācaritaṁ karma sarvam anyat prapadyate ||
Bhīṣma nói: “Nếu đúng như thế, ai còn thấy thỏa lòng trong bố thí, học vấn, khổ hạnh hay sức lực? Bởi nếu mọi nghiệp một người làm rốt cuộc lại trổ quả cho kẻ khác, thì nền tảng của nỗ lực đạo đức sụp đổ: người này hành động, kẻ khác hưởng quả.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma argues that if the fruits of one’s actions could be enjoyed by someone other than the doer, then ethical striving—charity, learning, austerity, and strength—would lose its meaning, because moral responsibility requires that the agent’s deeds connect to the agent’s results.
In Shanti Parva’s philosophical discussions, Bhishma challenges a view that implies discontinuity of the person (or transfer of karmic results). He points out the practical and ethical absurdity: if the doer does not remain connected to the fruit, then praise/blame and motivation for dharmic conduct become incoherent.