Shloka 28
मनु-उपदेशः — भूत-उत्पत्ति, इन्द्रिय-निवृत्ति, तथा पर-स्वभाव-विवेकः
Manu’s Instruction on Elemental Origination, Sense-Withdrawal, and Discrimination of the Supreme Nature
इति बुद्धिगति: सर्वा व्याख्याता तव भारत | इन्द्रियाणि च सर्वाणि विजेतव्यानि धीमता
iti buddhigatiḥ sarvā vyākhyātā tava bhārata | indriyāṇi ca sarvāṇi vijetavyāni dhīmatā ||
Bhīṣma nói: “Như vậy, hỡi Bhārata, toàn bộ đường đi và sự vận hành của trí tuệ đã được ta giảng giải cho con. Nay, người thật sự có trí phải chinh phục tất cả các căn—đưa chúng vào sự chế ngự.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
After explaining how the intellect operates (buddhi-gati), Bhīṣma emphasizes that wisdom must culminate in practical mastery over the senses. Ethical steadiness and right conduct depend on restraining sense-impulses rather than being driven by them.
In Śānti Parva, Bhīṣma continues instructing Yudhiṣṭhira on dharma and inner discipline. Here he closes a section on the workings of intellect and transitions to the next practical requirement for a dharmic life: conquering the senses.