Shloka 33
भृगु–भरद्वाजसंवादः: वर्णभेदस्य कर्माधारितव्याख्या
Bhrigu–Bharadvaja Dialogue: A Karma-Based Account of Varṇa
अप्राशनमसंस्पर्शमसंदर्शनमेव च । पुरुषस्यैष नियमो मन्ये श्रेयो न संशय:,“मैं ऐसा मानता हूँ कि किसी वस्तुको न खाने, न छूने और न देखनेका नियम लेना ही पुरुषके लिये कल्याणकारी है, इसमें संशय नहीं
aprāśanam asaṁsparśam asaṁdarśanam eva ca | puruṣasya eṣa niyamo manye śreyo na saṁśayaḥ ||
Bhīṣma nói: “Ta cho rằng đối với một người đàn ông, kỷ luật của sự kiêng tránh—không ăn, không chạm, và thậm chí không nhìn vào điều bị cấm—thật sự là điều lợi ích; không có gì phải nghi ngờ.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
True restraint is comprehensive: one should avoid the prohibited object at three levels—consumption (eating), contact (touching), and even sensory engagement (seeing). Such layered self-control is presented as clearly conducive to one’s welfare (śreyas).
In the Shanti Parva’s instruction on dharma and right conduct, Bhishma continues advising on disciplined living. Here he emphasizes a strict observance (niyama) of avoidance, framing it as an unequivocally beneficial ethical practice.