Shloka 38
त्रिवर्गविचारः
Tri-varga Deliberation: Dharma, Artha, Kāma
पुनश्च परिपप्रच्छ भीष्म धर्मभूतां वरम् । तप: प्रति स चोवाच तस्मै सर्व कुरूद्गबह
punar ca paripapraccha bhīṣmaṃ dharmabhūtāṃ varam | tapaḥ prati sa covāca tasmai sarvaṃ kurūdgvaha kuruśreṣṭha ||
Vaiśaṃpāyana nói: Rồi ngài lại hỏi Bhīṣma—bậc tối thượng trong hàng người công chính—về bản chất của khổ hạnh (tapas). Khi ấy Bhīṣma bắt đầu giảng giải mọi điều cho ngài—hỡi người gánh vác dòng Kuru, hỡi bậc ưu tú của nhà Kuru—nêu rõ nguyên lý và mục đích của tapas trong khuôn khổ dharma.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse frames tapas as a dharmic subject worthy of careful inquiry: disciplined self-restraint and spiritual effort are to be understood through authoritative instruction, not mere impulse, and are presented as integral to righteous living and governance.
In the Śānti Parva dialogue, the inquirer again asks Bhīṣma—renowned for dharma—specifically about tapas. Bhīṣma then begins a systematic explanation addressed to the Kuru king, continuing the didactic sequence of questions and answers.