Shloka 12
आपद्धर्मनिर्णयः — विश्वामित्र-श्वपचसंवादः
Apaddharma Determination: Dialogue of Viśvāmitra and the Śvapaca
भीष्म उवाच त्वदयुक्तोडयमनुप्रश्नो युधिष्ठिर सुखोदय: । शृणु मे पुत्र कार्त्स्न्येन गुह्यमापत्सु भारत
bhīṣma uvāca tvad-yukto 'yam anu-praśno yudhiṣṭhira sukha-udayaḥ | śṛṇu me putra kārtsnyena guhyam āpatsu bhārata ||
Bhīṣma nói: “Yudhiṣṭhira, con ơi, câu hỏi tiếp của con thật đúng chỗ và hợp lẽ; nó dẫn đến sự hưng khởi của an lạc chân chính. Hãy nghe ta nói trọn vẹn, hỡi con: điều phải làm trong lúc tai ương là điều được giữ kín, chẳng phải ai cũng biết. Hỡi dòng Bharata, hãy nghe giáo huấn bí mật này từ ta.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma affirms that Yudhishthira’s inquiry is ethically apt and welfare-producing, and he introduces apaddharma—guidance for conduct in emergencies—as a subtle, often confidential domain of dharma that must be learned carefully and in full.
In the Shanti Parva dialogue, Yudhishthira asks a further question about proper action during crises. Bhishma responds by praising the question and preparing to disclose a complete, ‘secret’ instruction on conduct in times of distress.