Shloka 27
Daṇḍa-svarūpa-nirūpaṇa
The Nature, Forms, and Function of Daṇḍa
कुलप्रकृतिदेशानां धर्मज्ञान् मृदुभाषिण: । मध्ये वयसि निर्दोषान् हिते युक्तानविक्लवान्
kulaprakṛtideśānāṁ dharmajñān mṛdubhāṣiṇaḥ | madhye vayasi nirdoṣān hite yuktān aviklavan |
Bhishma nói: Nhà vua chỉ nên giao phó mọi việc cho những người hiểu rõ bổn phận và lệ tục của dòng tộc, tính nết và phong tục của xứ sở; lời nói ôn hòa; tuổi trẻ sống không tì vết; chuyên tâm vào điều lợi ích và không dao động trước sợ hãi hay xao động. Những người như vậy—không tham lam, được rèn luyện chu đáo, tự chế, kiên định trong dharma, và có khả năng gìn giữ cả chính đạo lẫn lợi ích vật chất—mới xứng đáng được dùng trong mọi việc triều chính.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should appoint to public responsibilities only those whose character and competence are proven: they know dharma as shaped by lineage and local custom, speak gently, have a clean record, pursue the common good, remain steady under pressure, and are not driven by greed.
In the Shanti Parva’s instruction on rājadharma, Bhishma continues advising the king on statecraft—here specifying the moral and practical qualifications of trusted officials and agents to whom royal work should be delegated.