Shloka 19
Bhṛtya-niyoga: Role-appropriate appointment of servants and protection of the royal treasury (भृत्यनियोगः कोशरक्षणं च)
दानाच्छेदे स्वयंकारी श्रद्धालु: सुखदर्शन: । आर्तहस्तप्रदो नित्यमाप्तामात्यो नये रत:
dānāc chede svayaṃkārī śraddhāluḥ sukhadarśanaḥ | ārta-hasta-prado nityam āptāmātyo naye rataḥ ||
Bhishma nói: “Bậc quân vương chớ để truyền thống bố thí bị đứt đoạn; phải tự thân tận tụy với lòng hào hiệp, có đức tin, và hiền hòa đến mức chỉ cần xuất hiện cũng khiến người ta an lòng. Vua phải luôn đưa tay nâng đỡ kẻ khốn cùng, có các đại thần đáng tin cậy làm chỗ dựa, và bền lòng với chính sách đúng đắn cùng phép trị nước ngay thẳng.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhīṣma teaches that a ruler’s legitimacy and welfare-producing power rest on uninterrupted generosity, personal initiative, faith, compassion toward the distressed, reliance on trustworthy ministers, and steady commitment to prudent statecraft (naya).
In the Śānti Parva’s instruction on rājadharma, Bhīṣma continues advising Yudhiṣṭhira on the qualities a king should cultivate—especially sustaining charitable giving and actively protecting and supporting those who suffer.