Shloka 37
Jaitrya-nimitta: Signs of Prospective Victory and the Priority of Conciliation (जयलक्षण-निमित्त तथा सान्त्व-प्रधान नीति)
कृतं ममाप्रियं तेन तेनायं निहतो मृथे । इति वाचा बदन् इन्तृन् पूजयेत रहोगत:
kṛtaṃ mamāpriyaṃ tena tenāyaṃ nihato mṛdhe | iti vācā vadan nṛpān pūjayet rahogataḥ ||
Bhīṣma nói: “Bởi hành động ấy, điều trái ý ta đã xảy ra; chính vì hành động ấy mà người này đã bị giết nơi chiến địa.” Nói như vậy—dùng lời bày tỏ nỗi tiếc thương trước mặt các vua—nhà vua khi lui vào chốn riêng tư thì nên ban vinh dự và khen thưởng những dũng sĩ đã hạ gục các tướng lĩnh, anh hùng trụ cột của quân địch.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should uphold ethical sensitivity about violence in public discourse—expressing restraint and regret—while still fulfilling rājadharma by privately honoring and rewarding those whose valor secures victory and protects the kingdom.
Bhīṣma advises that after a notable enemy warrior has been killed, the king may verbally lament the killing before other rulers, but once in private he should praise and honor the soldiers who accomplished the decisive feat against the enemy’s leading fighters.