Shloka 483
उपायधर्म-सेनायोगः
Upāya-dharma and Senāyoga: Expedient Ethics & Army Deployment
आगतं मे मित्रबलं प्रहरध्वमभीतवत् | अपनी सेना उत्कृष्ट अवस्थामें हो या निकृष्ट अवस्थामें
āgataṃ me mitrabalaṃ praharadhvam abhītavat |
Bhīṣma nói: “Quân đồng minh của ta đã đến. Hãy đánh như kẻ không biết sợ.” Trong lời dạy kèm theo, trọng tâm là khí thế nơi chiến địa: dù quân mình đang ở thế mạnh hay thế yếu, và dù tin báo là thật hay giả, vẫn có thể giơ tay hô vang để kết tụ lòng quân—“Kìa! Địch đang tháo chạy! Quân bạn đã tới! Giờ hãy xông lên, không còn sợ hãi!” Sự giằng co về đạo lý nằm ở chỗ dùng lời hô xướng—thậm chí cả sự đánh lừa—như một phương tiện để trấn định phe mình và bẻ gãy ý chí đối phương trong chiến tranh.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse urges fearless action supported by confidence in allies; in context it highlights how leadership and speech can shape morale, even raising ethical questions about using true or false proclamations as wartime strategy.
Bhīṣma instructs that when allied support arrives—or is announced as arriving—soldiers should be rallied to attack boldly, with shouted claims that the enemy is fleeing and that friendly forces have come.