Previous Verse
Next Verse

Shloka 62

Trita in the Well (Udapāna-kathā) — Balarāma’s Tīrtha Observances

ससर्ज रोषात्‌ सोमाय स चोडुपतिमाविशत्‌ । पृथ्वीनाथ! यह सुनकर भगवान्‌ दक्ष कुपित हो उठे। उन्होंने चन्द्रमाके लिये रोषपूर्वक राजयक्ष्माकी सृष्टि की। वह चन्द्रमाके भीतर प्रविष्ट हो गया ।। ६१ $ ।। स यक्ष्मणाभिभूतात्माक्षीयताहरह: शशी

sasarja roṣāt somāya sa coḍupatim āviśat | pṛthvīnātha! yaḥ śrutvā bhagavān dakṣaḥ kupito 'bhavat | tena candramase roṣapūrvakaṁ rājayakṣmā sṛṣṭaḥ | sa candramasaḥ antar āviśat || 61 || sa yakṣmaṇābhibhūtātmā kṣīyata ahar-ahaḥ śaśī || 62 ||

Vaiśaṃpāyana nói: Trong cơn thịnh nộ, Dakṣa đã tạo ra chứng bệnh mang tên Rājayakṣmā để giáng lên Soma; và căn bệnh ấy nhập vào chúa tể các vì sao, tức Mặt Trăng. Bị chứng bệnh hao mòn ấy chế ngự, Śaśī (Nguyệt) cứ ngày qua ngày mà suy giảm.

सःhe (that one)
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
यक्ष्मणाby/with consumption (disease), by yakṣmā
यक्ष्मणा:
Karana
TypeNoun
Rootयक्ष्मन्
FormMasculine, Instrumental, Singular
अभिभूतात्माwhose self was overpowered
अभिभूतात्मा:
Karta
TypeAdjective
Rootअभिभूतात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
अक्षीयतwasted away, diminished
अक्षीयत:
TypeVerb
Rootक्षि
FormImperfect (Laṅ), Third, Singular, Atmanepada
अहर्-अहःday by day
अहर्-अहः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअहर्
शशीthe moon
शशी:
Karta
TypeNoun
Rootशशिन्
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
Dakṣa
S
Soma (Moon)
U
Uḍupati (Moon as lord of stars)
R
Rājayakṣmā (disease)
Ś
Śaśī (Moon)