Shloka 226
Bhīma–Duryodhana Gadāyuddha Saṃkalpa
Resolve for the Mace Duel
एतावदुकक््त्वा वचनं विरराम जनाधिप: । “भरतश्रेष्ठ) आज मैं भाइयोंसहित तुम्हारा वध करके उन यशस्वी क्षत्रियोंक ऋणसे उऋण हो जाऊँगा। बाह्लीक
sañjaya uvāca | etāvad uktvā vacanaṁ virarāma janādhipaḥ | “bharataśreṣṭha, adya ahaṁ bhrātṛbhiḥ saha tvāṁ hatvā teṣu yaśasviṣu kṣatriyeṣu ṛṇād uṛṇo bhaviṣyāmi | bāhlīka-droṇa-bhīṣma-mahāmanā-karṇa-śūravīra-jayadratha-bhagadattta-madrarājaśalya-bhūriśravāḥ-subalakumāra-śakuni-tathā putra-mitra-suhṛd-bandhu-bāndhaveṣu ca ṛṇād api uṛṇo bhaviṣyāmi” iti | rājā duryodhana etāvad uktvā tūṣṇīṁ babhūva |
Sañjaya nói: Nói xong những lời ấy, bậc chúa tể loài người liền im lặng. “Hỡi bậc ưu tú nhất trong dòng Bharata, hôm nay, cùng với các huynh đệ của ta, ta sẽ giết các ngươi và nhờ đó rũ sạch món nợ ta mang đối với những kṣatriya lẫy lừng ấy. Ta sẽ được giải khỏi món nợ đối với Bāhlīka, Droṇa, Bhīṣma, Karṇa đại hồn, Jayadratha dũng mãnh, Bhagadatta, Śalya—vua xứ Madra, Bhūriśravā, Śakuni con của Subala; và cũng khỏi món nợ đối với các con trai ta, bằng hữu, người thiện chí, cùng thân tộc.” Nói đến đó, vua Duryodhana bèn lặng thinh.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames warfare as a network of obligations (ṛṇa): Duryodhana interprets loyalty to elders, allies, and kin as a debt to be repaid through decisive action in battle. Ethically, it highlights how the language of duty and gratitude can be used to justify violence, revealing the tension between personal obligation and broader dharma.
Sañjaya reports that Duryodhana, after declaring his intention to kill his opponent with the help of his brothers, claims he will thereby become ‘free of debt’ to prominent warriors and to his own relations who have supported him. After this declaration of resolve, he falls silent.