Shloka 43
शल्य–युधिष्ठिरयुद्धप्रारम्भः
Commencement of the Śalya–Yudhiṣṭhira Duel
तत्र शल्यरथं राजन् विचरन्तं महाहवे । अपश्याम यथापूर्व शक्रस्यासुरसंक्षये,राजन! जैसे पूर्वकालमें असुरोंका विनाश करते समय इन्द्रका रथ आगे बढ़ता था, उसी प्रकार उस महासमरमें हमलोगोंने राजा शल्यके रथको विचरते देखा था
tatra śalyarathaṃ rājan vicarantaṃ mahāhave | apaśyāma yathāpūrva śakrasyāsurasaṃkṣaye ||
Sanjaya thưa: Tâu Đại vương, trong trận đại chiến ấy, chúng thần đã thấy chiến xa của vua Śalya chuyển động khắp nơi—tựa như thuở xưa, chiến xa của Indra tiến lên khi Ngài diệt trừ loài Asura. Nhờ phép so sánh ấy, dáng thế nhanh như gió và uy quyền chỉ huy của Śalya hiện lên như một sức mạnh đáng sợ trên chiến địa, làm tăng thêm sức nặng đạo lý của sự tàn phá do chiến tranh gây ra.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how epic poetry uses divine comparison to convey battlefield dominance, while implicitly reminding the listener that even ‘Indra-like’ prowess operates within the tragic, morally heavy context of mass destruction.
Sanjaya reports to King Dhṛtarāṣṭra that he saw Śalya’s chariot ranging across the great battle, likening its forward movement to Indra’s chariot in the ancient wars where the Asuras were being destroyed.