Shloka 30
Rājasūyābhiṣeka-darśana: Duryodhana’s Observation of the Consecration
तत्र गत्वार्जुनो दण्डमाजहारामितं धनम् | तात! वह सब देखकर मुझे ज्वर-सा आ गया। भरतश्रेष्ठ! वैसे ही सुवर्णकलशोंको लेकर पाण्डवलोग जल लानेके लिये पूर्व
tatra gatvārjuno daṇḍam ājahārāmitaṃ dhanam |
Duryodhana nói: “Đến nơi ấy, Arjuna đã thu cống nạp và mang về của cải vô lượng. Thấy tất cả những điều đó, ta bị nỗi khổ như cơn sốt chụp lấy. Hỡi bậc ưu tú của dòng Bharata, các Pāṇḍava thường mang bình vàng đi lấy nước tận các biển phương Đông, phương Nam và phương Tây; và người ta còn nói Arjuna đã đến gần cả biển phương Bắc—nơi con người không thể tới, trừ loài chim—rồi trở về sau khi thu được tài sản vô biên. Và trong lễ Rājasūya của Yudhiṣṭhira còn có một việc kỳ diệu khác nữa; ta sẽ kể—hãy nghe.”
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights how visible success—wealth, reach, and ritual prestige—can inflame envy and inner distress. Duryodhana’s “fever” shows the ethical danger of jealousy: it distorts perception and becomes a seed of hostility, even when the achievements described are framed as lawful royal acts (daṇḍa/tribute) connected with Yudhiṣṭhira’s Rājasūya.
Duryodhana is describing Arjuna’s extraordinary collection of tribute and wealth for Yudhiṣṭhira’s Rājasūya, including journeys to farthest oceans and even a mythic northern limit. Overwhelmed by what he sees and hears, Duryodhana confesses a burning, fever-like agitation and then introduces that he will narrate another marvel that occurred during the sacrifice.