Shloka 19
Mahāprasthānika-parva Adhyāya 2: The Northward March, Sight of Himavat and Meru, and the Sequential Falls
तस्मिंस्तु पुरुषव्याप्रे पतिते शक्रतेजसि । ग्रियमाणे दुराधर्षे भीमो राजानमब्रवीत्
tasmiṃstu puruṣavyāpre patite śakratejasi | gṛhyamāṇe durādharṣe bhīmo rājānam abravīt ||
Khi ấy, vị anh hùng vĩ đại—Arjuna, rực sáng với uy quang của Indra—ngã xuống mặt đất; chiến sĩ bất khả khuất phục ấy đang tiến gần đến phút cuối. Bấy giờ Bhīma cất lời với vua Yudhiṣṭhira. Khoảnh khắc ấy mở ra một cơn khủng hoảng đạo lý nghiêm trọng: ngay cả bậc vĩ đại nhất cũng có thể gục ngã, và những người còn lại phải đối diện ý nghĩa của dharma, trách nhiệm, cùng những nguyên nhân ẩn kín của khổ đau trên hành trình cuối cùng.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even the most exalted hero can fall; the episode presses the ethical question of why suffering befalls the virtuous and how one should respond—without attachment, with discernment about karma and dharma, and with steadiness in the face of death.
During the Pāṇḍavas’ final journey, Arjuna collapses and approaches death. Bhīma, shaken by the fall of the Indra-like warrior, turns to King Yudhiṣṭhira to ask the reason—setting up an explanation tied to conduct, vows, and the subtle workings of dharma.