Shloka 22
शेतेडसौ शरपूर्णाड़: शत्रुस्ते कुरुपुड्व । तं पश्य पुरुषव्याप्र विभिन्न बहुभि: शरैः,“कुरुपुंगव! आपका वह शत्रु रणभूमिमें सो रहा है और उसके सारे शरीरमें बाण भरे हुए हैं। नरव्याप्र! अनेक बाणोंसे क्षत-विक्षत हुए उस कर्णको आप देखिये
sañjaya uvāca | śete ’sau śara-pūrṇāṅgaḥ śatrus te kuru-puṅgava | taṃ paśya puruṣa-vyāghra vibhinnam bahubhiḥ śaraiḥ ||
Sañjaya nói: “Hỡi tráng ngưu trong dòng Kuru, kẻ thù của ngươi đang nằm kia trên chiến địa, tứ chi cắm đầy mũi tên. Hỡi mãnh hổ giữa loài người, hãy nhìn hắn—bị xuyên thấu và xé nát bởi vô số tên.”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical gravity of warfare: even when duty demands battle, the outcome is the suffering of embodied beings. The narrator’s focus on the arrow-riddled body frames victory as a sobering consequence rather than mere glory, prompting reflection on dharma and the human cost of conflict.
Sañjaya reports to the Kuru king that the king’s enemy is lying on the battlefield, his body pierced by many arrows, and urges him to look upon that fallen opponent.