Shloka 743
अध्याय ९ — कर्णस्य प्रहारः, योधयुग्मनियोजनम्, शैनेय-कैकेययोर्युद्धविन्यासः
विद्रुतान् रथिनो दृष्टवा मन्ये शोचति पुत्रक: । दुर्मैषण और वृषसेन भी युद्धमें मारे गये
vidrutān rathino dṛṣṭvā manye śocati putrakaḥ |
Vaiśampāyana nói: Thấy các chiến xa tháo chạy tán loạn, ta nghĩ con trai ta đang đau buồn. Bởi Durmaiṣaṇa và Vṛṣasena cũng đã bị giết trong chiến trận; bị những Pāṇḍava đại chiến xa đánh gục, quân đội hoảng loạn và tan vỡ. Các vua đồng minh ngoảnh mặt khỏi cuộc chiến, bắt đầu bỏ chạy, và ngay cả các rathin cũng đã quay lưng. Chứng kiến tất cả điều ấy, ta đoán rằng con trai ta bị nỗi sầu khổ nhấn chìm.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the ethical and psychological cost of war: when key warriors fall, collective morale collapses, and even those bound by kṣatriya duty may retreat. It underscores how leadership, courage, and adherence to dharma are tested under catastrophic loss.
After Durmaiṣaṇa and Vṛṣasena are killed and the Pāṇḍavas strike the opposing forces hard, the army breaks into a rout. Allied kings and chariot-warriors flee, and Vaiśampāyana infers that his son (the listener within the frame narrative) must be grieving upon seeing this collapse.