Shloka 55

Devanagari script

तस्मिन्‌ निपतिते भूमौ भीम: क्रुद्धों विशाम्पते

Transliteration

tasmin nipatite bhūmau bhīmaḥ kruddho viśāmpate

Translation

Sañjaya nói: Khi ngã xuống đất, Bhīma—bừng bừng phẫn nộ, hỡi chúa tể loài người—đã phản ứng dữ dội. Câu này báo hiệu cơn sóng giận bốc lên sau cú ngã của một chiến binh, cho thấy nỗi đau và cơn thịnh nộ có thể thúc đẩy bạo lực tiếp diễn, đồng thời thử thách sự tự chế trước đòi hỏi của dharma trong chiến tranh.

Word by Word

• तस्मिन्: in that (place/time)
• तस्मिन्: Adhikarana
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: Masculine/Neuter, Locative, Singular

• निपतिते: having fallen / fallen
• निपतिते: Adhikarana
• Type: Verb
• Root: नि-पत्
• Form: Masculine/Neuter, Locative, Singular, Past passive participle (क्त), used adjectivally

• भूमौ: on the ground
• भूमौ: Adhikarana
• Type: Noun
• Root: भूमि
• Form: Feminine, Locative, Singular

• भीमः: Bhima
• भीमः: Karta
• Type: Noun
• Root: भीम
• Form: Masculine, Nominative, Singular

• क्रुद्धः: angry
• क्रुद्धः: Karta
• Type: Adjective
• Root: क्रुध्
• Form: Masculine, Nominative, Singular, Past passive participle (क्त), used adjectivally

• विशाम्पते: O lord of the people (O king)
• Type: Noun
• Root: विशाम्पति
• Form: Masculine, Vocative, Singular

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Bhīma
• Dhṛtarāṣṭra (implied by viśāmpate)
• bhūmi (the ground/earth)

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse foregrounds krodha arising from battlefield loss; it implicitly warns that anger can overtake discernment, making self-restraint and adherence to dharma difficult even for great warriors.

What is happening in the narrative?

Sañjaya reports that after a combatant has fallen to the ground, Bhīma becomes furious, indicating an imminent escalation in his actions on the battlefield.