Shloka 113
प्रदक्षिणमकुर्वन्त तदा वै पाण्डुनन्दनम् | राजन! सम्पूर्ण दिशाएँ सब ओरसे निर्मल हो गयी थीं। नरेश्वर! नीलकण्ठ, सारस और क्रौंच पक्षी पाण्डुनन्दन अर्जुनको दाहिने रखते हुए जाने लगे
pradakṣiṇam akurvanta tadā vai pāṇḍunandanam | rājan! sampūrṇā diśaḥ sarvataḥ nirmalā abhavan | nareśvara! nīlakaṇṭha-sārasa-krauñca-pakṣiṇaḥ pāṇḍunandanam arjunam dakṣiṇe kṛtvā yayuḥ |
Sañjaya nói: Khi ấy, các loài hữu tình tại đó bắt đầu đi nhiễu quanh con trai của Pāṇḍu là Arjuna. Tâu Đại vương, bốn phương tám hướng đều trở nên trong sáng và thanh tịnh. Tâu bậc chúa tể loài người, những loài chim cổ xanh, chim hạc và chim krauñca bay đi, giữ Arjuna—con trai của Pāṇḍu—ở phía bên phải của chúng; đó là điềm lành, như thể che chở chàng giữa sức nặng đạo lý của chiến tranh.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the epic idea that righteous resolve is accompanied by auspicious signs: circumambulation and the right-side positioning (dakṣiṇa) signify honor, protection, and moral support for Arjuna even within the ethically fraught setting of war.
Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that the surroundings became clear and favorable, and certain birds moved in an auspicious manner—circumambulating and proceeding with Arjuna kept to their right—functioning as omens that elevate Arjuna’s standing at that moment in the battle narrative.